۱۰ میلیون نفر در آستانه حذف از کالابرگ

کالابرگ قرار است بیشتر شود، اما پشت این افزایش یک جابه‌جایی بزرگ قرار دارد. به گزارش زومان، حرف از افزایش مبلغ کالابرگ داغ است اما پیگیری‌ها نشان می‌دهد که دولت می‌خواهد جمعیت مشمولان اعتبار کالابرگ را کوچک‌تر کند تا بتواند سهم گروه‌های کم‌درآمد را بالا ببرد. بر اساس داده‌هایی که زومان به دست آورده، حدود ۱۰ میلیون نفر از خانوارهای برخوردار قرار است از فهرست دریافت کالابرگ کنار گذاشته شوند؛ جمعیتی که تقریباً به اندازه یک دهک است. به عبارتی اگر این طرح نهایی شود، از هر ۹ ایرانی که امروز کالابرگ می‌گیرند، تقریباً یک نفر دیگر مشمول نخواهد بود. در حال حاضر حدود ۸۶ میلیون نفر کالابرگ دریافت می‌کنند؛ یعنی تقریباً تمام جمعیت کشور! به این ترتیب مدل تازه قرار است این دایره را محدودتر کند و در صورت اجرا، جمعیت دریافت‌کنندگان کالابرگ به حدود ۷۶ میلیون نفر کاهش پیدا می‌کند. هدف دولت از حذف حدود ۱۰ میلیون نفر، انتقال منابع آنها به اعتبار کالابرگ سایر مشمولان است. مسئولیت پیدا کردن این ۱۰ میلیون نفر ظاهراً به وزارت امور اقتصادی و دارایی و سازمان امور مالیاتی سپرده شده است. به بیان ساده، این بار قرار است ردپای مالی خانوارها نقش مهم‌تری در تشخیص برخوردار بودن آنها داشته باشد و سوابق مالیاتی یکی از پایه‌های شناسایی باشد. بر این اساس به نظر می‌رسد دهک ۱۰ و ۹ کاندیدای حذف از فهرست دریافت کنندگان کالابرگ هستند. پیش از این قرار بود افراد علاوه بر صورت‌حساب مالیاتی، بر اساس ۲۵ شاخص، وسع‌سنجی شوند. اما پیگیری‌های زومان نشان می‌دهد ۲۵ شاخص برای وسع‌سنجی کنار گذاشته شده و تنها صورت‌حساب مالیاتی قرار است ملاک حذف یاشد. اگر این مدل نهایی شود، منابع حاصل از حذف حدود ۱۰ میلیون نفر میان سایر مشمولان اعتبار کالابرگ به یک اندازه تقسیم نمی‌شود. برنامه این است که اعتبار کالابرگ خانوارهای کم‌درآمد حدود ۵۰۰ هزار تومان افزایش پیدا کند و گروه‌های میانی نیز حدود ۳۰۰ هزار تومان بیشتر دریافت کنند. اعتبار برخی دهک‌های دیگر بدون تغییر باقی خواهد ماند. بنابراین پشت خبر «افزایش کالابرگ» یک تبصره مهم وجود دارد: برای اینکه کالابرگ بعضی خانوارها بزرگ‌تر شود، قرار است کالابرگ حدود ۱۰ میلیون نفر کاملاً حذف شود. دولت ظاهراً به دنبال اجرای این تغییر از مهرماه است، اما طرح هنوز نهایی نشده و قرار است در جلسه آتی دولت بررسی شود. بنابراین فعلاً نمی‌توان حذف این ۱۰ میلیون نفر یا ارقام افزایش اعتبار را تصمیم قطعی دانست. اگر طرح با همین شکل تصویب شود، مهر فقط ماه افزایش اعتبار کالابرگ نخواهد بود؛ ماه بازطراحی نقشه یارانه‌ای کشور است. نقشه‌ای که در آن تقریباً یک دهک از دایره کالابرگ بیرون می‌رود تا سهم گروه‌های پایین‌تر بیشتر شود.