ماجرای یک گذرنامه جنجالی | زلنسکی و خانواده‌اش اسرائیل را به‌عنوان وطن برگزیده‌اند!

تصویری که در هفته‌های اخیر بار دیگر در شبکه‌های اجتماعی دست‌به‌دست شده، مدعی است ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین و همسرش اولنا زلنسکا، گذرنامه اسرائیلی دریافت کرده‌اند و اسرائیل را به‌عنوان وطن خود معرفی کرده‌اند. به گزارش ، این تصاویر در اوایل سپتامبر بار دیگر در شبکه‌های اجتماعی منتشر شد و همراه آن ادعاهایی درباره ارتباط زلنسکی و خانواده‌اش با اسرائیل مطرح شد. یکی از نکات قابل توجه در تصویر منتسب به اولنا زلنسکا، درج «جمهوری شوروی سوسیالیستی اوکراین» به‌عنوان محل تولد اوست. یورونیوز نوشته است این اطلاعات با اسناد هویتی رسمی اوکراین همخوانی ندارد. از سوی دیگر، بررسی تصویر با ابزار تشخیص محتوای تولیدشده توسط هوش مصنوعی، نیز نشانه‌هایی از تولید مصنوعی تصویر را نشان داده است. بر اساس این بررسی، تصویر احتمالا با استفاده از یک نمونه الگوی گذرنامه که پیش‌تر در وب‌سایت شورای اروپا منتشر شده بود، ساخته شده است. بیشتر بخوانید: یورونیوز همچنین به قانون جدید تابعیت در اوکراین اشاره کرده است؛ قانونی که از ژانویه ۲۰۲۶ اجرایی شده و بر اساس آن، مقام‌های دولتی برخلاف شهروندان عادی اجازه داشتن تابعیت مضاعف را ندارند. این اولین بار نیست ادعای داشتن گذرنامه اسرائیلی برای زلنسکی موضوع تازه‌ای نیست. در آوریل ۲۰۲۶ نیز تصویری مشابه در اینستاگرام، ایکس و فیس‌بوک منتشر شد که هزاران بازدید داشت. در آن مطالب، حتی ادعا شده بود رئیس‌جمهور اوکراین مأمور سازمان اطلاعات اسرائیل است و مأموریتش سوق دادن اروپا به سوی نابودی است. اما همان تصویر نیز نشانه‌های آشکاری از جعلی بودن داشت؛ از جمله اینکه بخش‌هایی از گذرنامه بریده شده بود و نام خانوادگی زلنسکی نیز به شکل نادرست «Zelensky» درج شده بود، در حالی که وب‌سایت رسمی ریاست‌جمهوری اوکراین شکل انگلیسی نام او را «Zelenskyy» ثبت می‌کند. ادعایی که از سال ۲۰۲۳ تکرار می‌شود تصاویر مشابه درباره اولنا زلنسکا نیز دست‌کم از سال ۲۰۲۳ در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده‌اند. برخی کانال‌ها و صفحات نزدیک به جریان‌های حامی روسیه مدعی شده بودند که همسر رئیس‌جمهور اوکراین در اسرائیل اقامت دارد و حتی برای خود گذرنامه اسرائیلی گرفته است. راستی‌آزمایی‌ها نشان می‌دهد این تصاویر در موارد مختلف با تغییراتی جزئی بازنشر شده‌اند؛ روشی که می‌تواند با ترکیب عناصر واقعی و تصاویر ساختگی، روایت‌های گمراه‌کننده‌ای درباره رهبران سیاسی ایجاد کند. پیوند با جنگ روسیه و اوکراین انتشار این ادعاها در شرایط جنگ روسیه و اوکراین نیز اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. یورونیوز این نوع محتوا را در چارچوب کارزارهای انتشار اطلاعات نادرست مرتبط با جنگ ارزیابی کرده است. زلنسکی، که پیشینه‌ای یهودی دارد، پیش‌تر نیز به ادعاهای کرملین درباره «نازیسم» در اوکراین پاسخ داده است. او در سال ۲۰۲۲ در پیامی خطاب به مردم روسیه، با اشاره به پدربزرگش که در ارتش شوروی علیه آلمان نازی جنگیده بود، پرسیده بود چگونه می‌تواند «نازی» باشد. در مجموع، بررسی‌های انجام‌شده درباره تصاویر اخیر نشان می‌دهد ادعای داشتن گذرنامه اسرائیلی توسط زلنسکی و همسرش، بر اسناد معتبر استوار نیست و تصاویر منتشرشده، نشانه‌های متعددی از جعل و تولید با هوش مصنوعی دارند.