نفت عراق راهی آسیا شد؛ رقابت برای تصاحب بازار شدت گرفت

به گزارش زومان به نقل از بلومبرگ، توتال‌ انرژی غول نفتی فرانسه میلیون‌ها بشکه نفت خام عراق را برای تحویل سریع به آسیا عرضه کرده و به گفته معامله‌گران، همین اقدام به بازاری که از قبل هم مملو از عرضه بود، فشار بیشتری وارد کرده است. این پیشنهادها می‌تواند صادرات نفت عراق را سرعت ببخشد؛ چرا که بغداد در رساندن بشکه‌های خود به بازار، پس از بهبود روند حمل‌ونقل از تنگه هرمز، از دیگر تولیدکنندگان خلیج فارس عقب مانده بود. اما این عرضه‌ها چه تفاوتی با قبل دارد؟ در مدل‌های پیشین، شرکت بازاریابی دولتی نفت عراق (SOMO) محموله‌ها را عمدتاً در قالب تحویل در محل بارگیری و با تخفیف‌های سنگین عرضه می‌کرد؛ به این معنا که خریداران باید خودشان کشتی و مسیر حمل را مدیریت می‌کردند و ریسک عبور از تنگه هرمز را می‌پذیرفتند. حالا اما رویکرد تغییر کرده است. توتال‌انرژی این محموله‌ها را به‌صورت یک بسته آماده برای مشتریان آسیایی—از کره جنوبی و تایوان تا چین—جمع‌آوری و با لجستیک کامل تحویل می‌دهد. این تغییر، عملاً بخشی از ریسک حمل‌ونقل را از دوش خریدار برداشته و جذابیت فروش را بالا برده است. در همین حال، با افزایش جریان نفت از تنگه هرمز پس از کاهش تنش‌های منطقه‌ای، پالایشگاه‌های آسیایی با گزینه‌های بیش از حد نیاز خود مواجه شده‌اند. نتیجه چه بوده؟ رقابت شدیدتر میان فروشندگان و فشار نزولی بر قیمت‌ها. در واکنش به این شرایط، برخی تولیدکنندگان بزرگ خلیج فارس از جمله عربستان سعودی و امارات نیز ناچار شده‌اند برای حفظ مشتریان آسیایی، شرایط فروش منعطف‌تری ارائه دهند. در بازار قیمت‌گذاری هم نشانه‌های جالبی دیده می‌شود: این اختلاف قیمت‌ها یک سؤال مهم را مطرح می‌کند: آیا بازار نفت آسیا در حال دو‌قطبی شدن است؟ نه لزوماً. آنچه اکنون دیده می‌شود بیشتر ناشی از تفاوت شرایط بازارهای منطقه‌ای و رقابت فروشندگان برای جذب مشتریان مختلف است. چین به‌عنوان بزرگ‌ترین واردکننده نفت جهان قدرت چانه‌زنی بالاتری دارد و معمولاً تخفیف‌های بیشتری دریافت می‌کند، در حالی که پالایشگاه‌های سایر کشورهای آسیایی ممکن است برای تضمین دسترسی به محموله‌ها قیمت‌های بالاتری بپردازند. از سوی دیگر، گزارش‌ها نشان می‌دهد توتال‌انرژیز به دنبال استفاده از ابرنفتکش‌هایی با ظرفیت حدود دو میلیون بشکه بوده تا هزینه حمل را کاهش دهد و انعطاف بیشتری در زمان‌بندی تحویل داشته باشد. ماه گذشته نیز گروه بازرگانی ویتول در اقدامی مشابه، نفت خام عراق را به مشتریان پیشنهاد کرده بود؛ اقدامی که در آن زمان به‌دلیل محاصره هرمز و نگرانی‌های شدید درباره امنیت کشتی‌ها و خدمه‌شان، اقدام کم سابقه‌ای به‌شمار می‌رفت. پیشنهاد ویتول نشان می‌داد که برخی شناورها از خلیج فارس خارج شده‌اند و به‌احتمال زیاد پس از خاموش کردن فرستنده‌های موقعیت‌یاب خود توانسته‌اند از منطقه عبور کنند. مجموعه این تحرکات، از یک‌سو دسترسی سریع‌تر به نفت عراق را در بازار آسیا تقویت کرده و از سوی دیگر نشان می‌دهد رقابت میان فروشندگان منطقه‌ای برای جلب توجه پالایشگاه‌ها همچنان در حال شدت گرفتن است.