ذخیره‌سازی ۴.۵ میلیارد دلار ارز در شرایط جنگی

به گزارش زومان، در میانه فشارهای ارزی، اختلال در صادرات نفت و کاهش مبادلات در مرکز مبادله، رئیس‌کل بانک مرکزی می‌گوید این نهاد توانسته از ابتدای جنگ تاکنون ۴.۵ میلیارد دلار ارز ذخیره کند؛ رقمی که به گفته او برای تأمین کالاهای اساسی و دارو در شرایط بحرانی اهمیت حیاتی داشته است. عبدالناصر همتی که پیامی ویدئویی برای آئین افتتاحیه سی‌وسومین همایش سالانۀ سیاست‌های پولی و ارزی، ارسال کرده بود در توضیح شرایط ارزی کشور گفت: به گفته او، حتی پیش از انسداد تنگه هرمز و اعمال محاصره، حجم مبادلات ارزی در «مرکز مبادله ارز و طلای ایران» نسبت به مدت مشابه سال گذشته حدود ۳۵ تا ۴۰ درصد کاهش یافته بود. این کاهش یعنی جریان عادی تأمین و عرضه ارز تحت فشار قرار گرفته و بانک مرکزی ناچار شده مدیریت منابع ارزی را در شرایطی دشوارتر از قبل دنبال کند. کاهش مبادلات در مرکز مبادله، یکی از نشانه‌های اصلی فشار بر بازار ارز بود. همتی می‌گوید این افت، پیش از تشدید محدودیت‌های محاصره دریایی رخ داده بود و نشان می‌داد مسیرهای ارزی کشور زودتر از آنچه تصور می‌شد، درگیر تنش شده‌اند. به گفته همتی، هم‌زمان، صادرات نفت کشور نیز در اردیبهشت‌ تقریباً مختل شد؛ موضوعی که فشار بر منابع ارزی را بیشتر کرد. به گفته همتی، بانک مرکزی از ابتدای ایام جنگ تاکنون موفق شده ۴.۵ میلیارد دلار ارز ذخیره کند و این مبلغ به ذخایر ارزی کشور اضافه شده است. او توضیح داد که این ذخیره‌سازی با این پیش‌بینی انجام شد که ممکن است جنگ طولانی شود. در چنین شرایطی، اولویت اصلی بانک مرکزی تأمین کالاهای اساسی و دارو برای مردم بوده است. در شرایط بحرانی، ذخایر ارزی نقش ضربه‌گیر را برای اقتصاد بازی می‌کنند. اگر صادرات نفت، مبادلات مالی یا دسترسی به منابع خارجی با اختلال روبه‌رو شود، این ذخایر می‌توانند برای واردات کالاهای ضروری، دارو و مدیریت بازار ارز مورد استفاده قرار بگیرند. رئیس‌کل بانک مرکزی در بخش پایانی سخنان خود نسبت به نتیجه رسیدن توافق با آمریکا در روزهای آینده ابراز امیدواری کرد. او گفت: با ازسرگیری صادرات نفت و گردش مالی منابع کشور، شرایط بهتری رقم خواهد خورد. همتی تأکید کرد منابع مالی مطرح‌شده متعلق به بانک مرکزی است و تصمیم‌گیری درباره نحوه استفاده و مصرف آن نیز بر عهده بانک مرکزی خواهد بود. منابع ارزی چگونه آزاد می‌شوند؟ طبق توضیح همتی، این وجوه قرار نیست یک‌باره وارد چرخه مصرف شوند. او گفت که منابع ارزی به‌تدریج و بر اساس ترتیبات تعیین‌شده آزاد و استفاده خواهند شد؛ ترتیباتی که به گفته او بر پایه تجربه‌های گذشته و مبنای مذاکرات شکل گرفته است. همچنین رئیس‌کل بانک مرکزی از تحقق منابع جدید حاصل از صادرات نفت و افزایش صادرات غیرنفتی سخن گفت؛ دو عاملی که در صورت تحقق، می‌توانند دست بانک مرکزی را برای مدیریت بازار ارز بازتر کنند. پیام اصلی سخنان همتی این است که بانک مرکزی تلاش دارد در شرایط جنگی، اولویت را بر تأمین کالاهای اساسی، دارو و حفظ ثبات نسبی بازار ارز بگذارد. اما آینده این مسیر به چند عامل مهم بستگی دارد: ازسرگیری صادرات نفت، آزادسازی تدریجی منابع مالی، افزایش صادرات غیرنفتی و نتیجه مذاکرات با آمریکا. اگر این عوامل طبق انتظار بانک مرکزی پیش بروند، فشار ارزی می‌تواند کاهش یابد و دست سیاست‌گذار برای مدیریت بازار بازتر شود. در مقابل، اگر صادرات نفت یا دسترسی به منابع ارزی همچنان با اختلال روبه‌رو بماند، مدیریت بازار ارز همچنان یکی از چالش‌های اصلی اقتصاد کشور خواهد بود.