هشدار ترامپ نقشه هسته‌ای آمریکا را رو کرد

دولت آمریکا در چارچوب برنامه‌ای فدرال، ۳۰۰ میلیون دلار برای کشف زودهنگام مواد پرتوزا و تجهیز ۱۴ منطقه شهری پرخطر اختصاص داده است. اظهارات اخیر دونالد ترامپ درباره احتمال نابودی شهرهایی مانند لس‌آنجلس و سن‌دیگو در یک حمله هسته‌ای، بار دیگر توجه‌ها را به برنامه‌ای جلب کرده که دولت فدرال آمریکا سال‌هاست برای آماده‌سازی مناطق شهری پرخطر در برابر حملات پرتوزا و هسته‌ای اجرا می‌کند. براساس گزارش آکسیوس، ترامپ سه‌شنبه‌شب در گردهمایی خود در نبراسکا، افزایش هزینه‌های ناشی از جنگ ایران را «بهایی کوچک برای حفظ امنیت جهان و کشور آمریکا» توصیف کرد. او گفت کشوری با توان هسته‌ای می‌تواند یک شهر را نابود کند و به‌طور مشخص از لس‌آنجلس و سن‌دیگو نام برد. اما آمریکا سال‌ها پیش از این اظهارات، مجموعه‌ای از مناطق شهری را برای آمادگی ویژه در برابر چنین تهدیدهایی انتخاب کرده بود. وزارت امنیت داخلی آمریکا برنامه‌ای با عنوان Securing the Cities یا STC دارد که هدف آن افزایش توانایی مناطق شهری پرخطر برای شناسایی و مقابله با مواد پرتوزا و هسته‌ای قابل استفاده در حملات تروریستی است. این برنامه اکنون ۱۳ منطقه را پوشش می‌دهد که در مجموع ۱۴ محدوده شهری پرخطر را در بر می‌گیرند. نخستین منطقه‌ای که وارد این برنامه شد، نیویورک سیتی، جرزی سیتی و نیوآرک بود. STC در سال ۲۰۰۷ به‌صورت آزمایشی در این منطقه آغاز شد و بعداً به دیگر نقاط آمریکا گسترش پیدا کرد. اکنون لس‌آنجلس و لانگ‌بیچ نیز در میان مناطق تحت پوشش قرار دارند؛ منطقه‌ای که با توجه به اظهارات اخیر ترامپ اهمیت بیشتری پیدا کرده است. واشنگتن دی‌سی و منطقه پایتخت نیز در این برنامه قرار دارند. حضور پایتخت آمریکا در این فهرست چندان دور از انتظار نیست؛ تمرکز نهادهای حکومتی و زیرساخت‌های حساس می‌تواند پیامدهای یک حمله احتمالی را بسیار گسترده کند. فهرست مناطق تحت پوشش تنها به بزرگ‌ترین شهرهای آمریکا محدود نمی‌شود. هیوستون، شیکاگو، آتلانتا، بوستون، دنور، میامی و نیواورلئان نیز از جمله مناطقی هستند که برای مقابله با تهدیدهای پرتوزا و هسته‌ای منابع فدرال دریافت کرده‌اند. در غرب آمریکا نیز فینیکس و شهرستان ماریکوپا، منطقه خلیج سان‌فرانسیسکو و سیاتل در این برنامه حضور دارند. در واقع نقشه این برنامه بخش بزرگی از مراکز جمعیتی، اقتصادی و حکومتی مهم آمریکا را پوشش می‌دهد؛ از نیویورک و واشنگتن در شرق تا لس‌آنجلس، خلیج سان‌فرانسیسکو و سیاتل در غرب. قرارگرفتن یک شهر در این فهرست به این معنا نیست که دولت آمریکا اطلاعاتی درباره وقوع قریب‌الوقوع یک حمله هسته‌ای در آن منطقه دارد. بر اساس قوانین فدرال، گزینش مناطق تحت پوشش برنامه STC باید از میان نواحی پرخطری انجام گیرد که در چارچوب ابتکار امنیت مناطق شهری یا UASI (ابتکار امنیت مناطق شهری) شناسایی شده‌اند. در این ارزیابی چند عامل در نظر گرفته می‌شود: جمعیت منطقه، سطح تهدید، میزان آسیب‌پذیری و شدت پیامدهایی که یک حمله تروریستی می‌تواند ایجاد کند. بنابراین ممکن است یک شهر نه به دلیل احتمال بیشتر وقوع حمله، بلکه به دلیل هزینه انسانی، اقتصادی یا سیاسی بسیار سنگین یک حمله احتمالی در رده مناطق پرخطر قرار گرفته باشد. ماموریت اصلی STC جلوگیری از ورود مواد هسته‌ای یا پرتوزا به مرحله استفاده در یک حمله است. به گفته دیوان محاسبات دولت آمریکا، این برنامه به نهادهای ایالتی و محلی کمک می‌کند مواد پرتوزا و هسته‌ای را که قابلیت استفاده در عملیات تروریستی دارند، شناسایی کنند. مسئولیت اجرای این طرح برعهده دفتر مقابله با سلاح‌های کشتار جمعی وزارت امنیت داخلی آمریکاست. این دفتر در مناطق مشخص‌ شده، فعالیت‌های مربوط به شناسایی تهدیدهای شیمیایی، زیستی، پرتوزا، هسته‌ای و امنیت سلامت را هماهنگ می‌کند. تا پایان سال ۲۰۲۳، وزارت امنیت داخلی حدود ۳۰۰ میلیون دلار در اختیار مناطق حاضر در برنامه STC قرار داده بود. این پول صرف خرید آشکارسازهای تشعشع، آموزش ماموران و ایجاد شبکه‌هایی برای شناسایی مواد پرتوزا یا هسته‌ای مشکوک شده است. هدف این است که چنین موادی پیش از استفاده در یک حمله شناسایی شوند. برنامه‌های آمادگی دولت آمریکا تنها به حملات هسته‌ای و پرتوزا محدود نمی‌شوند. وزارت امنیت داخلی برنامه دیگری به نام بیوواچ دارد که دست‌کم ۳۰ منطقه کلان‌شهری را برای مقابله با تهدیدهای زیستی آماده می‌کند. این برنامه بر شناسایی، اطلاع‌رسانی، آمادگی و هماهنگی میان مقام‌های محلی، ایالتی و فدرال تمرکز دارد. آژانس مدیریت بحران فدرال آمریکا نیز راهنمای مستقلی برای واکنش به انفجار هسته‌ای تهیه کرده که نحوه برنامه‌ریزی و مدیریت پیامدهای احتمالی چنین حادثه‌ای را توضیح می‌دهد. اظهارات ترامپ توجه‌ها را به لس‌آنجلس و سن‌دیگو جلب کرده، اما بررسی برنامه‌های دولت آمریکا نشان می‌دهد نگرانی درباره پیامدهای یک حمله هسته‌ای به یک یا دو شهر محدود نیست. از نیویورک و واشنگتن گرفته تا شیکاگو، هیوستون، میامی، بوستون، سیاتل و منطقه خلیج سان‌فرانسیسکو، مجموعه‌ای از مهم‌ترین مراکز شهری آمریکا سال‌هاست در برنامه‌های ویژه دولت برای شناسایی مواد هسته‌ای و پرتوزا قرار گرفته‌اند. بنابراین موضوع فقط این نیست که «کدام شهر ممکن است هدف قرار بگیرد»؛ دولت آمریکا سال‌هاست بر این اساس برنامه‌ریزی می‌کند که در صورت وقوع یک حمله، کدام مناطق بیشترین آسیب انسانی، اقتصادی و امنیتی را خواهند دید و برای مقابله با آن چقدر آمادگی دارند.