کف و سقف درآمد ایرانیان در ۶۶ سال

بالاترین و پایین‌ترین درآمد سرانه ملی ایرانیان در چه سال‌هایی ثبت شده است؟ به گزارش زومان، وقتی از رشد درآمد یک کشور صحبت می‌کنیم، اولین چیزی که به ذهن می‌رسد افزایش عددهای ریالی است؛ اما این عددها همیشه تصویر دقیقی از وضعیت اقتصادی مردم نشان نمی‌دهند. درآمد ملی سرانه یکی از شاخص‌هایی است که نشان می‌دهد اقتصاد یک کشور به‌طور متوسط برای هر نفر چقدر درآمد ایجاد کرده است. این شاخص، مجموع درآمد ایجادشده در بخش‌های مختلف اقتصاد؛ از نفت و تولید گرفته تا خدمات و فعالیت‌های دولتی را در نظر می‌گیرد و بر تعداد جمعیت تقسیم می‌کند. بر اساس داده‌های بانک مرکزی، درآمد ملی جاری ایران در سال ۱۴۰۴ به حدود ۲۳ هزار تریلیون تومان رسیده است. با تقسیم این رقم بر جمعیت کشور، سهم هر ایرانی از درآمد ایجاد شده در اقتصاد حدود ۲۲ میلیون تومان در ماه محاسبه می‌شود. اما آیا این یعنی هر ایرانی امروز ۲۲ میلیون تومان درآمد دارد؟ نه. این عدد، درآمد سرانه اقتصاد است، نه حقوق یا درآمد دریافتی خانوارها. مسئله مهم‌تر این است که این عدد در طول زمان چگونه تغییر کرده است. چون وقتی تورم بالا باشد، افزایش درآمدهای ریالی الزاماً به معنی بهتر شدن وضعیت اقتصادی نیست. برای همین اقتصاددانان از درآمد سرانه واقعی استفاده می‌کنند؛ شاخصی که اثر افزایش قیمت‌ها را حذف می‌کند و نشان می‌دهد اقتصاد واقعاً چقدر برای هر ایرانی درآمد بیشتری ایجاد کرده است. بررسی روند درآمد سرانه واقعی ایران نشان می‌دهد مسیر این شاخص در چند دهه گذشته پرنوسان بوده است؛ دوره‌هایی از رشد، سقوط و بازیابی که تصویر متفاوتی از وضعیت اقتصادی کشور ارائه می‌دهد. روند درآمد سرانه ایرانیان را در ویدئوی زیر ببینید. (این ویدئو بر اساس داده‌های بانک مرکزی است و محاسبات براساس سال پایه ۱۴۰۰ انجام شده است.)